PERFORMATİVİTE VE KADIN SANATÇI BEDENİNDE ÇİFTE-YABANCILIK: NEZAKET EKİCİ’NİN PERFORMANS SANATINDA KADIN BEDENİ VE KÜLTÜREL FORMLARIN İLİŞKİSELLİĞİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

Abstract

Performans sanatında, sosyal performansları ve toplumsal söylem tarafından dayatılan yanılsamalı öznellik formlarını karşı-gösterge ile sunan sanatçı bedeni, normları zorladığı için radikal bir biçimde yabancılaşmaktadır. Ancak performatif bir inşa olan toplumsal cinsiyet ve onun tutarlılığındaki görme rejiminde, kadın ve erkek sanatçının bedenindeki yabancılık aynı dengede değildir. Karakterize edilmiş öznelliklerin ötesine geçen, kimlik normlarını aşan sanatçı bedeni kadın ise, patriyarkide halihazırda öteki olmasından kaynaklı olarak bedenindeki yabancılık iki katına çıkmaktadır. Performativiteye eklemlenen etnisite, çifte-yabancılığa dair başka bir tartışma açmaktadır. Etnisite ile ilişkilenen çifte-yabancılık bilhassa kültür ve gelenek meselelerini dert edinen göçmen sanatçının bedeninde cismanileşmektedir. Nezaket Ekici, kadın ve göçmen bir beden olarak yaşadığı yerde halihazırda bir yabancıdır. Kültürel formların kadın bedeni üzerindeki işleyişini ters-yüz ettiği performans sanatında, bedeninin yabancılığı iki katına çıkmaktadır. Bu makale, Ekici’nin toplumsal cinsiyeti kültürel formlarla temasa geçirerek kadınlık meselelerini gündeme getirdiği Lifting a Secret ve Innaferabile/Greifbar Fern adlı performanslarını okumaya almakta ve sanatçının bedeninde tezahür eden çifte-yabancılaşmayı incelemektedir.