Tasarımda renk tercihlerini belirleyen kriterler ve mekan tasarımı kapsamında bu kriterlerin öncelikleri üzerine bir değerlendirme

Abstract

Hayatımızın her alanında biz farkında olarak ya da olmayarak bizi yönlendiren, duygularımızı harekete geçiren, algılarımızı yöneten unsurlar bulunmaktadır. Bunların en önemlilerinden biri renklerdir. Renkler günlük yaşamımızda; görsel sanatlar, moda, tasarım, mimarlık, psikoloji, pazarlama gibi pek çok alanda kullanılmaktadır. Renkler, üzerimizde çok fazla etki yaratarak eylemlerimizi ve duygularımızı şekillendirmektedir. Renklerin kullanıcılar üzerinde yarattığı etkiler çok sayıda parametreye bağlıdır. Bu parametreler renklerin kullanıldığı alana bağlı olarak farklılıklar gösterir. Bu çalışmada mekan tasarımı disiplini üzerinden renklerin istenen algıyı yaratmak, kullanıcılarda arzu edilen duyguları ortaya çıkarmak ve onların eylemlerini amaçlanan doğrultuda yönlendirmek için tasarımcı tarafından renk seçimi yapılırken hangi değişkenlerin nasıl ele alınması gerektiğini ortaya koymak ve bu değişkenleri yeni bir sınıflandırmayla ifade etmek amaçlanmıştır. Bu kapsamda öncelikle, birinci bölümde renk seçim kriterlerine değinilen çalışmalar incelenerek bu çalışmalarda kriterlerin nasıl sınıflandırıldığı anlatılmıştır. İkinci bölümde, mekan ve mekanda renk kavramları açıklanmış, mekanda renk seçiminin önemi üzerinde durulmuş ve literatür çalışmalarının ortaya koyduğu sınıflandırma yöntemleri sentezlenip yorumlanarak ortaya özgün bir sınıflandırma sistemi ortaya konulmuştur. Üçüncü bölümde, bu sınıflandırma sisteminde yer alan bütün kriterlerin mekan tasarımında renk seçimini nasıl etkilediği yapılan literatür çalışmaları üzerinden elde edilen bilgiler aracılığıyla anlatılmıştır. Dördüncü bölümde ise Altınbaş Üniversitesi İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü müfredatında yer alan İÇT398 kodlu "Renk Teorisi ve Uygulamaları" dersi kapsamında yapılan bir çalışmayla kriterlerin öncelikleri belirlenmiştir.