Güncel sanatta Queer teori bağlamında cinselliğin ele alınış biçimleri

Abstract

Türkiye'de güncel sanat ortamında cinsellik üzerine çalışmalar 1990'lı yılların sonu ve 2000'li yılların başında ilk örneklerini vermeye başlamıştır. Güncel sanat ortamında cinselliğin kendisine yer bulmaya başlamasıyla birlikte normatif dışı cinsellikler dahil her türlü cinsellik sanatın konuları arasına girmiştir. Bu dönemde homo erotizm üzerinden LGBT sanatının da ilk örnekleri ortaya çıkmıştır. 2000'li yıllarda Türkiye'de Queer teori akademi çevresinde tartışılmaya başlanmıştır. Queer teorinin akademik çevrelerce tartışılmaya başlandığı dönemden kısa bir süre sonra Queer teori güncel sanatta kendisine yer bulmaya başlamıştır. Özellikle 2010 sonrasında sanat üretimine başlayan yeni nesil sanatçılar Queer teoriyle yakından ilgilenerek çalışmalarında Queer beden ve cinselliği üzerinden Queer mefhumunu ele almaya başlamıştır. Bu çalışma Türkiye'de güncel sanat ortamında normatif dışı cinsellikler üzerine yapılmış çalışmalara odaklanırken bu çalışmaları Queer bakış açısından değerlendirerek Queer cinselliğiyle aralarındaki ilişkiyi incelemektedir. Güncel sanatta cinselliğin ele alınış biçimleri Queer teori bağlamında değerlendirilirken norm dışı cinselliklerin güncel sanattaki konumu ortaya konulmuştur. Bu çalışma kapsamında öncelikle Queer teorinin ortaya çıkışına odaklanarak detaylı bir şekilde açıklanmıştır. İkinci olarak LGBTİ+ Hareketinin Türkiye'deki tarihçesine odaklanarak hareketin Türkiye'deki mücadelesi incelenmiştir. Sonrasında Türkiye'de LGBTİ+ Hareketi ile Queer teori arasındaki ilişki ortaya konmuştur. Üçüncü olarak ise LGBT Sanatı'nın oluşumu ve Queer'in güncel sanattaki olasılıkları ele alınmıştır. Bu tez çalışmasının ana konusunu oluşturan dördüncü bölümde ise güncel sanatta cinselliğin ele alınış biçimleri normatif dışı cinsellikler üzerine eserler üreten sanatçıların çalışmaları üzerinden Queer bir bakış açısından değerlendirilmiştir. Sonuç olarak bu çalışma güncel sanatta; norm dışı cinsellikler, Queer cinselliği, LGBTİ+ ve Queer'in güncel sanattaki temsiliyeti ve bu temsiliyetin sınırlarını ortaya koymaktadır.