Resimde Öznel Gerçekliğin Işık Gölge ile İfadesinin İç Mekân Resimleri Üzerinden İncelenmesi

Abstract

Bu eser metni, ışık-gölge ile mekân ilişkisine odaklanır. Fiziksel mekânda deneyimlediğimiz ışık-gölge durumlarının yarattığı farklı atmosferlerin resim sanatına nasıl yansıdığı sorusundan hareket eder. Farklı ışık-gölge durumlarıyla mekânda oluşan farklı psikolojik etkilerin özne tarafından nasıl duyumsandığını sorgular. Aynı zamanda, fiziksel mekânda deneyimlenen ışık-gölgeyi resimdeki ışık-gölge kullanımına referans oluşu üzerinden ele alır. Resimdeki ışık gölge kullanımı, resim mekânını biçim ve içerik açısından etkiler. Bu metin resimdeki ışık-gölge ve mekân ilişkisini iç mekân resimleri özelinde Batı Sanatı kapsamında üretilmiş eserler üzerinden karşılaştırmalı olarak inceler. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. “Mekândaki Boşluk-Doluluk ve İç-Dış İlişkisine Dair” başlıklı birinci bölümde mekân, iki alt başlığa ayrılarak incelenir. “Mekân Üzerine” başlıklı bölümde, mekân kavramı etimolojik açıdan irdelenir ve mekânın farklı disiplinlerdeki tanımlarına değinilerek kavramın açıklaması yapılır. Tarih boyunca mekân üzerine düşünmüş filozoflar, özne ve mekânı birbirinden ayıran veya mekânın ancak özne ile birlikte var olabileceğini savunan birbirine zıt görüşleri savunmuşlardır. Mekân kavramı, insan bedeninin bulunduğu yer ve konumla ilişkilendirilen anlayışın yanı sıra, teknolojik gelişmelerle birlikte konumdan bağımsızlaştığı ve bu doğrultuda öznenin mekân algısının değiştiği bir anlayış üzerinden de incelenir. Bunlar incelenirken, mekânın ne olduğu, hangi unsurlardan oluştuğu, sınırlarının nasıl belirlendiği tartışılır. Başta boşluk-doluluk olmak üzere mekânı oluşturan unsurlar sanat eserleri üzerinden açıklanır.