20. yüzyıl batı resim sanatında toplumsal gerçekçilik ve bu alanda çalışan Türk sanatçıları

Abstract

Toplumsal gerçekçilik, konularını sıradan insanların yaşamından alan bir sanat anlayışıdır. Toplumsaldır, çünkü sanatçı toplumda olup bitene karşı duyarlıdır; gerçekçidir, çünkü teknik sanatçının en özel duygularını ve düşüncelerini bile görselleştirmeye yeten açık bir anlatıma sahiptir. Toplumsal gerçekçi resim sanatsal bir kavram olarak ilk defa, 19. yy'ın ortasında Fransa'da ortaya çıkmıştır. Günlük yaşamın betimlenmesinin yanında, güncel olayları yorumlama, bu sanatta önemli yer tutar. Dolayısıyla, hem eleştirel hemde anıtsal bir yönü vardır. Böylece, Grünewald, J.Bosch, Brueghel, Le Nain kardeşler, Caravaggio, Hogarth ve Goya gibi sanatçıların toplumsal gerçekçiliğin öncülerinden olduğu söylenebilir. Toplumsal gerçekçilik, farklı bir sanat anlayışı olarak ilk defa Courbet'nin yapıtlarında belirmiştir. Biçimlenmesinde Sosyalist ideolojinin etkisi yadsınamaz. Bu sebeple bu terim, günlük olayların sol bakış açısından yansıtılması anlamına da gelir. Gerçekten de Fransa'da 1830 ve 1848 Devrimlerinin yanında, işçi hareketlerinin hem görsel sanatlar hem de dönemin edebiyatı üzerinde büyük etkisi olmuştur. Courbet'den başka Daumier ve Millet'nin eserleri bugün çeşitli sosyal sınıfların yaşamını yansıtan birer belge olma niteliğini taşımaktadırlar.