Sürdürülebilir kentsel gelişme çerçevesinde kapalı sitelerin irdelenmesi: İstanbul-Çekmeköy örneği

Abstract

Sürdürülebilir kentleşmenin gerçekleştirilebilmesinde kentlerdeki yeni konutlaşma eğilimlerinin biçiminin ve etkilerinin rolü büyüktür. İstanbul kenti, Çekmeköy İlçesi’nde konut alanlarında yaşanan dönüşümler de bu açıdan önemli dersler çıkarılabilecek bir örnektir. Yaşanan dönüşümler sonucunda, alanın parçalı bir yapıya dönüşerek kent çeperlerine doğru yayılması İstanbul’un sürdürülebilir kentleşme olanaklarını ciddi anlamda etkilemektedir. Sürdürülebilir kentleşmenin İstanbul Çekmeköy örneği üzerinden incelendiği bu tez 5 bölümden oluşmaktadır. Tezin birinci bölümünde çalışmanın amacı, yöntemi ve kapsamı incelenmiştir. Tezin amacı, sürdürülebilir kentleşmenin gerçekleştirilebilmesinin önünde ciddi engel teşkil ettiğine inanılan kapalı siteleri sürdürülebilir kentsel gelişmenin kapsamları çerçevesinde incelemektir. İkinci bölümde, tezin altyapısını oluşturan sürdürülebilir gelişme ve sürdürülebilir kentsel gelişme kavramı literatür taraması ile ele alınmıştır. Bu bölümde sürdürülebilir gelişme ve sürdürülebilir kentsel gelişme kavramlarının temel tanımlarına ulaşılması hedeflenmiştir. Bu temel tanımlarla birlikte, sürdürülebilir kentsel gelişmenin boyutları ve kapsamları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Üçüncü bölümde, sürdürülebilir kentleşmenin gerçekleştirilebilmesinin önünde ciddi engel teşkil ettiği iddia edilen kapalı siteler incelenmiştir. Bu bölümde önce kapalı site kavramı, sonrasında ise kapalı sitelerin sürdürülebilir kentleşmenin gerçekleştirilebilmesinin önünde ne gibi engeller teşkil ettiği incelenmiş, İstanbul’da kapalı site oluşumunu tetikleyen nedenler ve sürdürülebilir kentsel gelişme açısından kapalı siteler ele alınmıştır. Dördüncü bölüm ise örnek alan çalışmasından oluşmaktadır. Bu bölümde, yapılan alan çalışmasının genel çerçevesi ve yaklaşımı açıklanarak, örnek alanlara ilişkin verilerin çalışma kapsamına uygun olarak derlenmesine ve yorumlanmasına çalışılmıştır. Tezin sonuç kısmını oluşturan beşinci bölümde, tezin kavramsal çerçevesi ile alan araştırmasından elde edilen sonuçlar karşılaştırılarak temel bulgular aktarılmıştır.