Seyfi Arkan mimarlığında modernliğin örtülü/örtük imgesi olarak “ev”: “yitik yuva” dan “konut” a geçiş(genlik)ler

Abstract

Bu çalışma, ulus ve modernizmi aynı anda inşa etmek durumunda kalmış Türkiye Cumhuriyeti’ninİn etkili isimlerinden, Seyfi Arkan’ın konut tasarımları üzerine yapılan bir incelemedir. Çalışma metodu, konu hakkındaki literatürün taranması yoluyla başlıkların analizinin yapılmasına dayanır. İlk bölüm, genel tanımları içerir. Özellikle, modern ve ev kavramları, bu başlıkta çok önemlidir. Amaç, ev, konut, yuva ve modern kavramıyla birlikte evin dönüşümünün irdelenmesidir. İkinci bölümde, Tanzimat Dönemi sonrasında, (19. ve 20. Yüzyılda) barınma kültürüyle yakından bağlantılı olan Türkiye’deki modernleşme projesi geniş bir şekilde anlatılır çünkü ulusu, bireyin ebeveyni olarak gören modernizm, bireyi , aileyi ve evi konuşur. Kemalizm ideolojisi de temsil aracı olarak kadın ve mimarlığı seçtiği için mesken ve insan gündeme gelir. Ayrıca, barınmaya ilişkin sayısız değişim ele alınır. Üçüncü bölüm ise, Cumhuriyet (modern) döneminin modernist mimarı Seyfi Arkan’ın konut üzerine tasarımlarına ilişkindir. Bu tasarımlar, tüm modernleşme sürecini (bütün sorunlar, dönüşümler) ve batılılaşma-doğululaşma tartışmasını göstermesi açısından oldukça önemlidir. Arkan’ın evleri, bir konut, bir ev belki bir yuva arasındaki farklılıkları kanıtlar niteliktedir. Ayrıca, bu tasarımlar, herhangi birini, ailenin sahnesi olan ‘artık ev olmayan konut’un şimdi başka anlamlarda sahne olduğuna, inandırabilir. Konut, (Colomina’nın bahsettiği anlamda)bir reklam kampanyasının ürünü olduğu için bir sahnedir. Şimdi boş olduğu, adeta içinde kimse yaşamadığı için sahnedir. Buna karşın, inhabitant istediğinde, konut, ev de olabilir. İnhabitant, evi, ruh, kimlik, devamlılık, adayış, bağlantı ya da aidiyetle yuvaya dönüştürebilir. Aslında, neredeyse kesin olarak söylenilebilecek tek şey, hem pozitif hem negatif senaryonun olası olduğudur. Sonuç olarak, bu araştırma, inhabitantın (oturan kimse) ev-konut üzerindeki rolünün, modern evsizlik düsturunu destekleyen entelektüellerin kabul ettiğinden daha etkili olduğunu vurgulamaktadır.