Günümüz Türkiye Yahudi toplumunda erkekliğin inşası: Toplumsal ve bedensel duraklar

Abstract

Bu tez çalışması, günümüz Türkiye Yahudi toplumunda erkekliğin hangi toplumsal ve bedensel duraklar aracılığıyla inşa edildiğini incelemektedir. Türkiye'de erkeklik çalışmalarının çoğunlukla egemen (Müslüman) nüfusun erkeklik deneyimlerine odaklandığı literatürde; deneyimleri daha önce konu edinilmemiş bir azınlık topluluğu olan Türkiye Yahudi toplumu üzerine yapılan bu çalışma, literatürdeki bu eksikliği doldurma gayesi içindedir ve literatüre Türkiye'de görünürlüğü az olan Yahudi erkeklik deneyimlerini dahil etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, "hegemonik erkeklik" kuramı çerçevesinde Yahudi toplumundaki makbul erkeklik formunu, bu forma erişimi sağlayan norm ve ritüelleri, dışlayıcı mekanizmaları ve alternatif erkeklikleri tartışmaya açar. Pınar Selek'in Türkiye'de egemen erkekliğe giden yolun durakları olarak tariflediği sünnet, askerlik, iş bulma ve evlilik izleği; bu araştırmada Türkiye Yahudi toplumundaki karşılıkları üzerinden yeniden sorgulanmıştır. Araştırma, erkekliğin Yahudi toplumunda kendine özgü ritüeller, kurallar ve tarihsel bağlamlar içinde nasıl biçimlendiğini gözler önüne sererken, erkekliğin 'doğallaştırılmış' yapısını da sorgulayacaktır. Feminist yöntemle yürütülen bu nitel araştırma, yapılandırılmamış tematik derinlemesine görüşmelerle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada görüşmeler araştırmacı ve katılımcı arasında karşılıklı etkileşime dayalı bir şekilde yürütülmüştür. Örneklem, İstanbul'da yaşayan, farklı yaş ve sosyal sınıflardan Yahudilerle sınırlıdır. Türkiye'de Yahudi toplumundaki erkeklik deneyimleri üzerine yapılan saha temelli çalışmaların yok denecek kadar az olması, bu çalışmayı hem kuramsal hem de metodolojik olarak özgün kılmaktadır.