Konya-Sille yerleşim özellikleri ve Komesis Tes Panagias Kaya Oyma Kilisesi koruma önerisi

Abstract

Bu tez, Konya'nın Sille yerleşiminde bulunan Komesis Tes Panagias Kilisesi'ni inceleyerek, bütüncül bir yaklaşımla Sille'nin fiziksel, tarihi ve kültürel değerlerini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Sille'nin Bizans ve Selçuklu medeniyetleriyle olan ilişkisi doğrultusunda, bölgenin kentsel ve mimari gelişimi analiz edilmiştir. Anadolu'daki kaya oyma kiliselerin genel özellikleri, yapım teknikleri ve malzeme kullanımı araştırılmış, Sille'deki kaya oyma ve yığma kiliseler belgelenerek Komesis Tes Panagias Kilisesi tarihi ve mimari çerçeve içinde bağlamsallaştırılmıştır. Kapsamlı bir saha çalışmasıyla kilisenin mekânsal organizasyonu, yapım sistemleri ve malzeme bileşimi detaylı olarak belgelenmiştir. Yapıyı etkileyen bozulma faktörleri ele alınarak koruma sorunları değerlendirilmiştir. Kilisenin tarihsel gelişimini anlamak amacıyla, Kapadokya'daki Ihlara ve Göreme Vadilerindeki kaya oyma kiliselerle karşılaştırmalı analizler yapılmıştır. Bu analizler ışığında, kilisenin farklı dönemlerde geçirdiği dönüşümleri ortaya koyan üç restitüsyon önerisi geliştirilmiştir. Son olarak, Sille ve Komesis Tes Panagias Kilisesi değerler, sorunlar ve potansiyelleri bakımından değerlendirilmiş ve elde edilen veriler doğrultusunda koruma önerileri sunulmuştur. Sille yerleşiminin yapılı, doğal ve sosyo-kültürel çevresi değerlendirilerek sürdürülebilir koruma stratejileri geliştirilmiş; Komesis Tes Panagias Kilisesi için temel ilkeler, müdahaleler, ziyaretçi yönetimi ve rota önerileri ele alınmıştır. Çalışma, Sille'deki kaya oyma kiliselerin belgelenmesine katkı sağlarken, bu miras alanlarının korunması ve yönetimi için önemli bir kaynak sunmaktadır.