"Soyut yanılsamacılık" akımı ve 1970'ten günümüze görsel sanatlara etkileri

Abstract

Yanılsama, basit olarak algılanan bir yüzey, biçim ve şekil üzerindeki doğa dışı bir hareket görüntüsü oluşturulduğunda ortaya çıkabilir. İnandırıcılığını kabul ettiğimiz yeni bir gerçeklikle hayatımızda yer alır. Plastik Sanatlar alanında yanılsamacı teknikle üretilen çalışmaların mekân, ışık, boyut gibi etkenleri ile sunulmasında izleyiciye yaşattığı şok durumuyla birlikte estetik beklentilerin karşılanması hedeflenir. Bu tez çalışmasında belirtilen dönem olan 1970'ler öncesi ve bağlantı kurulması amacıyla sonrasındaki dönemlerde akımın aktif olarak bilinmesine ilişkin çalışmaların, kapsamlı sergilerin, tartışmaların, eleştiri yazılarının bir araya gelerek sanat tarihinde önemli bir geçiş dönemine etki etmesindeki bağlantılar ele alındı. Akıma dahil olduğu düşünülen sanatçıların yeni metotlarla, tasarım ihtiyacı gereği teknolojik imkânları yaratıcı yollarla en iyi şekilde değerlendirmeleri büyük başarı olarak kabul edilmektedir. Klasik realist resimlerde Trompe-l'œil gerçekçi bir biçimde sabit ışık yönü ve doğru yere uygulanan gölge işlemiyle kompozisyon hikayesi içinde anlam ile birlikte verilir. Soyut Yanılsamacılıkta ise anlamın yerini form alır. Trompe-l'œil uygulaması, minimal düzeye indirilmiş soyut biçimde sunulur. Esas parça kompozisyonun hem kendisi hem detayıdır. İzleyici illüzyonu hissetmek ve anlamak için çalışmayla doğrudan temas halinde kalır. Soyut Yanılsamada izleyiciye araması gereken başka bir ayrıntı verilmez. Optik sanattaki yoğunluk ve dinamizm etkisi Soyut Yanılsamacı üslupta görülmez.